☼21°BATMAN
SON DAKİKA

Köşe Yazısı

Aytek TAZ
Yazar
Aytek TAZ

AYTEK TAZ – ZEMBÎLFİROŞ İLE XATÛN: KAVUŞAMAYANLARIN EN SESSİZ ÇIĞLIĞI

Bazı hikâyeler vardır, bittiği yerden başlamaya devam eder…

12.08.2025 01:49

Bazı hikâyeler vardır, bittiği yerden başlamaya devam eder… Zembîlfiroş ile Xatun’un hikâyesi de işte böyle bir hikâye. Yüzyıllardır anlatılır, her anlatıldığında aynı sızı yüreğe saplanır.

   Zembîlfiroş, yoksul ama gururlu bir gençtir. Elinde ne kılıcı vardır ne de altını… Geçimini, kendi elleriyle ördüğü zembilleri pazarda satarak sağlar. Onun için zembil, ekmek kapısı olduğu kadar onurunun da simgesidir.

   Bir gün kader, pazarda karşısına Xatun’u çıkarır. Güzelliği dillere destan, soylu bir ailenin kızıdır Xatun. Bir bakış yeter, gönül düşer… Ama bilir ki, bu sevda baştan yeniktir. Çünkü o çağın katı düzeninde yoksul ile zengin, halk ile bey kızı kolay kolay aynı sofraya oturamaz.

   Zembîlfiroş, aşkını dile getirmez. Sevdasını pazara, suskunluğunu zembile yükler. Her zembili örerken, içine biraz daha Xatun’dan düşen hayalleri işler.

   Ama hikâye burada bitmez. Rivayete göre Xatun da Zembîlfiroş’a gönlünü verir. Ne var ki, kaderin kalın duvarları iki gönlün arasına örülür. Aile baskısı, töre ve gurur, sevdayı sessiz bir acıya dönüştürür.

   Günlerden bir gün, Zembîlfiroş koca bir kalabalığın arasında pazarda yine zembil satar. Xatun, uzaktan onu izler. Ne bir selam, ne bir söz… Gözler konuşur, diller susar. Çünkü bazen aşk, en çok sessizlikte gürler.

   Dengbêjler bu hikâyeyi yüzyıllarca ağıtlarla, uzun havalarla anlattı. Zembîlfiroş’un elindeki zembil, halkın kader yükünü; Xatun’un sessizliği ise aşkın imkânsızlığını sembolize etti.

   Efsanenin geçtiği yer Mervani Devletinin başkenti Farqin yani bugünkü Silvan’dır. Her şehir, her insan bu hikâyede kendinden bir parça bulur: Yarım kalmış bir sevda, dile getirilememiş bir söz, söylenmeyen bir “keşke”…

   Ve biz biliriz ki bazı aşklar kavuşarak değil, kavuşamadan ölümsüzleşir.
Zembîlfiroş ile Xatun’un hikâyesi de işte tam olarak budur: Sessiz çığlıkların en gür olanı.

Yazarın diğer yazıları

AYTEK TAZ – CENNETİN ÇOCUKLARIAYTEK TAZ – GÜÇ ZEHİRLENMESİAYTEK TAZ – KUTSAL YALNIZLIKAYTEK TAZ – GIYBETAYTEK TAZ – ERKEK ERKEK GİBİ, KADIN KADIN GİBİAYTEK TAZ – OSMANLI TOKADIAYTEK TAZ – ALAMUT KALESİ’NİN GÖLGESİNDEAYTEK TAZ – İNSANIN DOKTORU KENDİSİDİRAYTEK TAZ – İMAN SIÇRAMASIAYTEK TAZ – SUÇ VE CEZAAYTEK TAZ – KALU BELÂ: DÜNYAYA GELMEDEN ÖNCE VERDİĞİMİZ SÖZAYTEK TAZ – İNSAN ÖMRÜAYTEK TAZ – KENDİMİZE AYIRMADIĞIMIZ BİR ÖMÜRAYTEK TAZ – KÖRLÜKAYTEK TAZ – FARK ETMEDİĞİMİZ NİMETLERAYTEK TAZ – ÜÇ HARFLİ BİR ALIŞKANLIĞIN TOPLUMSAL FATURASIAYTEK TAZ – ZAMAN HEPİMİZİ SİLECEKAYTEK TAZ – AŞKI KİME SORSAK?AYTEK TAZ – KUYUDAN GELEN DERSAYTEK TAZ – DERİN DONDURUCUYA DEĞİL, FAKİRİN SOFRASINAAYTEK TAZ – CRİSTİANO RONALDO BATMAN PETROLSPOR’A MI GELİYOR?AYTEK TAZ – BATMAN DENİNCE AKLA GELENLER AYTEK TAZ – BATMAN DEĞİL KÜÇÜK İSTANBUL MÜBAREKAYTEK TAZ – OKULUN KAPISINDAKİ KORKUNUN SORUMLUSU BİRAZ DA SENSİN!AYTEK TAZ – KIYASAYTEK TAZ – KUDÜS’ÜN ANAHTARINI TAŞIYAN ADAM SELAHADDİN EYYUBİAYTEK TAZ – VEDA HUTBESİAYTEK TAZ – AŞK ACISI MI? ONU BİR DE HZ. VAHŞİ’YE SORAYTEK TAZ – İNŞİRAHAYTEK TAZ – ALLAH’A ÇOCUKÇA İNANMAKAYTEK TAZ – DİL BELASI: “KONUŞA KONUŞA KAYBETTİKLERİMİZ”AYTEK TAZ – VELİLERE TAVSİYELER “ÇOCUKLUĞUN TELAFİSİ OLMAZ”AYTEK TAZ – BATMAN SANDIĞINIZ YER DEĞİLAYTEK TAZ – SUS!AYTEK TAZ – 2025”TE BATMAN’DA NELER OLDU?AYTEK TAZ – KÖŞE YAZISI BİR UMUTAYTEK TAZ – RUTİN NİMETTİRAYTEK TAZ – ZAMAN HER ŞEYİ TERS YÜZ EDİNCE…AYTEK TAZ – KARANLIK YOLLARDAN GEÇİP SINIFI AYDINLATLARA…AYTEK TAZ – ERKEĞE ŞİDDETE HAYIR!AYTEK TAZ – GÜLÜŞÜNE ALDANMA, KARANLIK ÜÇLÜ YAKINDA OLABİLİRAYTEK TAZ – MAHREMİYETAYTEK TAZ – DİLAN: COŞKUNUN VE UMUDUN SESİAYTEK TAZ – NOVA ETKİSİ: HAYATIN GİZLİ LÜTFUAYTEK TAZ – GECE AĞACI ALTINDA: SEYDO VE SEYDİKO’NUN TRAJEDİSİAYTEK TAZ – KALPTEN KALBE EĞİTİM: VELİLERE KÜÇÜK HATIRLATMAAYTEK TAZ – FEMİNİZMİN YALNIZ KADINLARIAYTEK TAZ – RAMANLILAR: BATMAN’IN SESSİZ GÜCÜAYTEK TAZ – RECEBANLILAR: BATMAN’IN NÜFUS DEPOSUAYTEK TAZ – BATMAN’DA GECE SERİNLEME REHBERİAYTEK TAZ – KADER; YAZILMIŞ OLAN MI, YAZDIĞIMIZ MI?AYTEK TAZ – GILGAMIŞ: ÖLÜMLE SAVAŞAN İLK İNSANAYTEK TAZ – BATMANLI ŞEHMUS HAZER’İN POTAYA SIĞMAYAN HİKÂYESİAYTEK TAZ – BATMAN’DA DÜĞÜN SEZONU BAŞLADI: ALTIN YERİNE ÇEYREK SİMİT TAKILIYOR!AYTEK TAZ – BATMAN USULÜ KALDIRIMDA ÇAY MOLASIAYTEK TAZ – CHATGPT’YE SORDUK. BİR ŞEYTAN OLSAYDIN GENÇLERİ DİNDEN NASIL SOĞUTURDUN?AYTEK TAZ – OSMANÊ WERDO VE BATMAN FİLMİ!AYTEK TAZ – EMANET EKRANLARDA DEĞİL KALPLERDE SAKLANIRAYTEK TAZ – TRAFİKTE PASSAT, GÖNÜLDEN PETROLSPORAYTEK TAZ – STORY’SİZ MUTLULUK OLMAZMIŞ MEĞER!AYTEK TAZ – BİR MAHALLENİN KALBİ: YENİ MAHALLE İLKOKULUAYTEK TAZ – UÇMAK İÇİN DÜŞMEK GEREKİRAYTEK TAZ – NEWROZ ATEŞİAYTEK TAZ – BATMAN İSTATİSTİKLERİAYTEK TAZ – ZOR ŞARTLARAYTEK TAZ – KANSERAYTEK TAZ – EĞİTİM ŞARTAYTEK TAZ – HAYATINIZ SEÇTİĞİNİZ KADINDIRAYTEK TAZ – KÖŞE YAZISI / BATMAN’DA 2024’TE NELER OLDU?KADİM TOPRAKLARIN MODERN ŞEHRİBatmanlı ÜnlülerGEÇMİŞTEN MEKTUP VARCAHİLİYE DÖNEMİ (M.S. 2024)Yazarın tüm yazıları →